البته این فضا تنها ضدایرانی نبود و با عدم حضور نخستوزیر رژیم اسرائیل بهدلیل حکم بازداشت جهانی، نگرانیهایی را برای هواداران این رژیم ایجاد کرده است. زیرا این شرایط میتواند حضور مسئولان اسرائیلی را در صحنههای بینالمللی با، اما و اگر روبهرو کند. در ادامه این گزارش واکنشهای تهران به اظهارات ضدایرانی سران آمریکایی و اوکراینی اشاره خواهیم کرد و همچنین انتقاد وزیرخارجه مصر را که از عدم اجازه برای حضور عراقچی در سوئیس انتقاد کرده بود بررسی میکنیم. یکی از مهمترین موارد مطرح شده در این اجلاس به ظاهر اقتصادی اعلام بازگشت ترامپ به میز مذاکره با ایران بود که همانند دیگر گفتههای رئیسجمهوری آمریکا واکنشهای خنثی بههمراه داشت. در این مورد بیشتر میخوانید.
پاسخ عراقچی به زلنسکی
در همین مورد باید اضافه کنم که ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین روز پنجشنبه و طی سخنرانی در مجمع جهانی اقتصاد در داووس سوئیس که پس از دیدار با دونالد ترامپ، همتای آمریکایی خود صورت گرفت، ادعاهایی را علیه ایران مطرح کرد. عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران در واکنش به اظهارات خصمانه رئیسجمهور اوکراین علیه ایران خطاب به وی نوشت: «جهان از دلقکهای سردرگم خسته شده است.» عراقچی در این ارتباط در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «آقای زلنسکی تا توانسته جیب مالیاتدهندگان آمریکایی و اروپایی را برای پرکردن جیب ژنرالهای فاسد خود و مقابله با آنچه او تجاوز غیرقانونی به کشورش در نقض منشور سازمان ملل مینامد، تکانده است. همزمان، او بدون آن که خجالت بکشد، خواستار تجاوز غیرقانونی آمریکا به ایران در نقض همان منشور سازمان ملل میشود.» او همچنین خطاب به رئیسجمهور اوکراین با تاکید بر اینکه زلنسکی، جهان دیگر از دلقکهای سردر گم خسته شده است، ادامه داد: «برخلاف ارتش متکی به خارج و پر از مزدور شما، ما ایرانیان بهخوبی میدانیم چگونه از خود دفاع کنیم و هیچ نیازی به التماس از بیگانگان برای کمک نداریم».
عدم حضور نتانیاهو
همانطوری که در مقدمه اشاره کردیم این اجلاس یک غایب جنجالی داشت. پیش از ورود به بحث عدم حضور نخستوزیر اسرائیل در داووس باید بگوییم که بر اساس حکمهای نوامبر ۲۰۲۴ دیوان کیفری بینالمللی برای بازداشت نتانیاهو و گالانت به اتهام ارتکاب جنایات جنگی و ضدبشری در حق ملت فلسطین، پیگردهای حقوقی بینالمللی علیه سران رژیم صهیونیستی شدت یافته است موضوعی که حالا سران این رژیم تلاش دارند آن را بهنوعی لغو کنند. اسحاق هرتزوگ، رئیس رژیم اسرائیل از ممانعت از حضور بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این رژیم و یوآو گالانت، وزیر جنگ سابق در محافل بینالمللی و در راس آنها مجمع جهانی اقتصاد که در داووسِ سوئیس برگزار شد، انتقاد کرد و مدعی شد که این اقدام به منزله پاداشی برای تروریسم است. او در دیداری که در حاشیه اجلاس داووس با آنالنا بربوک، رئیس این دوره مجمع عمومی سازمان ملل داشت، خبر داد که قصد دارد موضوع ممانعت از حضور نتانیاهو و گالانت در محافل بینالمللی را که بر اساس حکمهای بازداشت صادر شده از سوی دیوان کیفری بینالملل علیه آنها اعمال میشود، در اجلاس مطرح کند. براساس بیانیه یاد شده، رئیس رژیم صهیونیستی در ادامه نیز از جامعه جهانی بهویژه کشورهای اروپایی خواست فورا برای توقف آنچه او آن را مجازاتهای غیرقانونی میخواند، اقدام کنند چراکه این اقدامات به منزله زنجیره ننگینی است که به سران اسرائیل تحمیل میشوند.
جدال رسانهای با ترامپ
اما در ادامه به خبرسازیهای دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا در مورد ایران اشاره خواهیم کرد که واکنشهای بسیاری بههمراه داشت. او در مسیر بازگشت از نشست مجمع جهانی اقتصادی داووس در ادامه لفاظیهای اخیرش علیه ایران گفت: «ترجیح میدهم اتفاقی نیفتد، اما ما آنها را به دقت نظاره میکنیم. تعرفههای ۲۵ درصدی بر شرکای تجاری ایران اعمال و بهزودی وارد فاز اجرایی خواهد شد. این اقدامات خیلی زود اجرا خواهد شد، اقدامی که نشاندهنده تشدید تنشهای سیاسی و اقتصادی موازی در کنار ماجراجویی نظامی جاری است. رئیسجمهور آمریکا همچنین روز پنجشنبه در مراسم امضای منشور شورای صلح غزه که در حاشیه مجمع جهانی اقتصاد در داووس سوئیس برگزار شد، ادعاهایی را درباره گفتوگو با ایران مطرح کرده و ادامه داد: «ایران میخواهد گفتوگو کند و ما گفتوگو خواهیم کرد». باید به این مورد هم اشاره کنیم که ادعای ترامپ درباره گفتوگو با ایران درحالی است که وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران در مقالهای در روزنامه والاستریتژورنال نوشت: «آقای ترامپ خود را معاملهگر میداند، اما آنچه تاکنون برای منطقه ما آورده، فقط جنگ بوده است. به فلسطین، لبنان، سوریه، یمن، ایران و حتی قطر نگاه کنید و ببینید چند نفر در ۱۲ ماه زمامداری او جانباختهاند. زمان تغییر رویکرد است. ترامپ با ایران ابتدا دیپلماسی را امتحان کرد. حداقل در سه نوبت در مذاکرات عمان در بهار گذشته، به یک راهحل میانه بسیار نزدیک بودیم که محقق نشد. چرا؟ بهدلیل دستنشاندگان اسرائیل در کاخ سفید که کوچکترین اهمیتی به منافع آمریکا نمیدهند. همچنین فرصت ممتاز سپتامبر گذشته در نیویورک برای از سرگیری مذاکرات را بهدلیل محاسبه اشتباه آمریکا در فشار به اروپا برای فعالسازی اسنپبک تحریمهای شورای امنیت از دست دادیم».
انتقاد از عدم حضور عراقچی
همانطوری که اشاره کردیم سیاستهای رایج اروپا عیله تهران مانع حضور وزیرخارجه ایران در داووس شد که مصر در این مورد انتقادی را مطرح کرده است. در این مورد روزگذشته وزیر امور خارجه مصر در گفتوگوی تلفنی با همتای ایرانی خودف نسبت به ممانعت از حضور عراقچی در سوئیس ابراز تأسف کرد. بدر عبدالعاطی، وزیر امور خارجه مصر و سید عباس عراقچی در تماس تلفنی درباره روابط دوجانبه و تحولات مهم منطقهای و بینالمللی گفتوگو و تبادلنظر کردند. در این گفتوگو، وزیر امور خارجه مصر ضمن اشاره به مباحث مطرحشده در نشست داووس، نسبت به ممانعت از حضور وزیر امور خارجه کشورمان در این نشست ابراز تأسف کرد. طرفین همچنین بر ادامه رایزنیها با هدف تقویت روابط دوجانبه و هماهنگی در خصوص موضوعات منطقهای و بینالمللی، در راستای تداوم روند دیپلماسی و کمک به حفظ ثبات و امنیت در منطقه تأکید کردند.